Trong chuỗi sản xuất sầu riêng, giai đoạn sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch là mấu chốt quyết định năng suất, chất lượng và giá trị thương phẩm của trái. Việc nắm vững kỹ thuật sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch không chỉ giúp nhà vườn kiểm soát tốt quá trình sinh trưởng, mà còn chủ động ứng phó với sâu bệnh và thời tiết thất thường. Hôm nay, BS.EPNON sẽ chia sẻ tất tần tật về vấn đề này nhé.
1. Thời điểm và điều kiện để cây sầu riêng ra hoa đạt hiệu quả cao
Cây sầu riêng thường bắt đầu ra hoa sau khoảng 4-5 năm trồng, tùy giống và kỹ thuật chăm sóc, cũng có những giống có thể ra hoa sớm hơn từ năm thứ 3. Tuy nhiên, việc cây ra hoa không phụ thuộc hoàn toàn vào tuổi cây, mà chủ yếu vào việc phân hóa mầm hoa – quá trình sinh lý xảy ra khi cây chuyển từ giai đoạn sinh trưởng sang sinh sản. Giai đoạn này chịu ảnh hưởng mạnh bởi các yếu tố như:
- Thời tiết: Sự thay đổi thời tiết, đặc biệt là giai đoạn khô hạn kéo dài 20–30 ngày.
- Dinh dưỡng: Cân đối dinh dưỡng, giảm đạm, tăng lân và kali.
- Sinh trưởng: Cây có đủ sức khỏe, sinh trưởng ổn định trong vụ trước.
Để bắt đầu quy trình sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch, việc tạo điều kiện cho cây ra hoa đồng loạt và khỏe là bước khởi đầu then chốt.
2. Giai đoạn nở hoa, thụ phấn và đậu trái: Thách thức quyết định sản lượng
2.1. Đặc điểm hoa và thời gian nở
Hoa sầu riêng có cấu trúc lưỡng tính nhưng khả năng tự thụ phấn rất thấp, do thời gian chín của nhị đực và nhụy cái không trùng nhau. Thời điểm hoa nở rộ thường vào ban đêm (18h–22h), nên thụ phấn chủ yếu nhờ côn trùng như ong mật, dơi ăn quả hoặc bướm đêm.
2.2. Quản lý thụ phấn để tăng tỷ lệ đậu trái
Không sử dụng thuốc trừ sâu giai đoạn ra hoa để bảo vệ côn trùng có ích.Có thể hỗ trợ thụ phấn nhân tạo, đặc biệt trong điều kiện thiếu côn trùng (do mưa kéo dài, nhiệt độ thấp). Tỉa bỏ hoa nhỏ, yếu, mọc ở cành cấp 1, chỉ giữ chùm hoa ở vị trí cành khỏe, thông thoáng.
Đây là thời điểm cực kỳ quan trọng trong chuỗi sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch, vì nếu tỷ lệ đậu trái thấp, toàn bộ vụ mùa có nguy cơ thất bại.
3. Giai đoạn trái non phát triển: Nền tảng cho chất lượng trái
3.1. Giai đoạn đậu trái
Sau khi hoa rụng, trái non sẽ phát triển nhanh trong 2–3 tuần đầu. Đây là thời kỳ nhạy cảm, trái rất dễ rụng nếu:
- Nước: Cây thiếu nước, thiếu dinh dưỡng.
- Thời tiết: Gặp thời tiết bất thường (gió mạnh, mưa nhiều).
- Sâu bệnh: Có sự tấn công của sâu bệnh như rệp sáp, bọ trĩ.
3.2. Kỹ thuật giữ trái và nuôi trái non
Bà con chú ý 3 mục sau nhé:
- Tưới nước: Tưới nước đều đặn, duy trì ẩm độ đất 70–80%.
- Bón phân: Tăng cường kali, canxi và bo để giúp phát triển tế bào, chống nứt trái. Bà con có thể tham khảo thêm bộ sản phẩm phun qua lá của Hovy Epnon giúp bổ sung Kali, Canxi, Bo như Epnon Boca, Epnon Gel 113 ( Kali nước trong).
- Tỉa trái: Tỉa bỏ bớt trái, trái méo, trái cuống yếu.
4. Giai đoạn trái phát triển đến thu hoạch: Cân bằng giữa khối lượng và chất lượng
Từ đậu trái đến thu hoạch cần chú trọng 3 giai đoạn chính của trái:
- Giai đoạn chạy trái: tăng trưởng về kích thước, tế bào phát triển mạnh, phát triển vỏ quả
- Giai đoạn vô cơm: trái phát triển đều, tích lũy tinh bột, hình thành cơm.
- Giai đoạn lên cơm: chuyển hóa dinh dưỡng, tạo màu trái và mùi vị đặc trưng.
Giai đoạn này, cần chú ý:
- Thiếu hoặc dư nước: Không để cây thiếu nước, đặc biệt là khi trời nắng gắt hoặc dư nước trong điều kiện thời tiết mưa nhiều.
- Quan sát: Theo dõi sát tình hình bệnh như nứt trái, xì mủ thân, thối rễ, nấm trái, thối đít trái.
- Đọt: Quản lý đọt hiệu quả
Một mùa vụ thành công trong chu kỳ sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch phụ thuộc rất nhiều vào giai đoạn này.
5. Các yếu tố ảnh hưởng đến chu kỳ sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch
5.1. Thời tiết và khí hậu
Nắng nóng và mưa bất thường làm giảm tỷ lệ đậu trái và dễ gây nứt trái. Độ ẩm cao dễ phát sinh nấm bệnh.
5.2. Giống sầu riêng
Thường thời gian xổ nhụy đến thu hoạch thì riêng giống Ri6 thường thu hoạch sau 90–95 ngày, trong khi Monthong (Thái) và Musang King có thể kéo dài đến 110–120 ngày.
6. Kết luận
Hi vọng qua bài viết này, BS.EPNON đã chia sẻ để bà con hiểu hơn và hiểu đúng quy trình sầu riêng từ khi ra hoa đến khi thu hoạch là yếu tố sống còn để đạt được hiệu quả kinh tế cao trong canh tác. Đây là giai đoạn “vàng” đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiến thức chuyên môn và cả sự quan sát tinh tế từ người trồng. Nếu bà con có thắc mắc gì, có thể liên hệ cho BS.EPNON qua số hotline 0283.823.8955 nhé, chúc bà con chăm sóc sầu riêng thành công.